[Kinh nghiệm] – Kinh nghiệm luật sư: “Luật sư: Tiên trách kỷ, hậu trách nhân!”

Hoạt động của luật sư gặp khó khăn không chỉ bởi do cán bộ tố tụng gây ra mà cũng có phần do chính bản thân một số luật sư chưa nghiêm túc, chưa tận tâm với nghề.   Nhiều chuyên gia cho rằng để có điều kiện thuận lợi, luật sư cũng cần phải tạo dựng được niềm tin với cơ quan tố tụng… Vấn đề quy tắc đạo đức và ứng xử nghề nghiệp của luật sư cũng là một chủ đề được giới luật sư đặc biệt quan tâm ở hội thảo về quyền được bào chữa trong tố tụng hình sự do Liên đoàn Luật sư Việt Nam phối hợp với chương trình phát triển của Liên Hiệp Quốc (UNDP) tổ chức

Vì cái tâm trước hết

Theo luật sư Nguyễn Minh Tâm, Đoàn Luật sư TP.HCM, nghề luật sư có đặc trưng riêng là gắn liền với danh dự, nhân phẩm, sinh mạng của khách nên luật sư cần phải gắn lợi ích của mình với lợi ích của khách hàng. Tuy nhiên, bên cạnh đó, hoạt động của luật sư còn gắn với trách nhiệm bảo vệ pháp luật nên luật sư cần phải có sự cân đối hài hòa sao cho lợi ích của khách hàng được đảm bảo mà không vi phạm pháp luật.

Về đạo đức hành nghề, luật sư Tâm cho rằng bên cạnh các quy định của pháp luật, các luật sư cần phải lấy quy tắc đạo đức và ứng xử nghề nghiệp luật sư làm thước đo chuẩn mực trong hoạt động của mình.

Về quan hệ giữ luật sư với khách hàng, luật sư Tâm nhận xét đây là mối quan hệ cơ bản nhất, nếu có tiêu cực thì phần nhiều xuất phát từ đây. Luật sư không được vì lợi ích trước mắt mà vi phạm đạo đức, vi phạm pháp luật, không thể dùng mọi khả năng để “đổi trắng thay đen” sự thật. “Để được như vậy, luật sư cần phải tự nâng cao, trau dồi kỹ năng kiến thức nghề nghiệp, phải tận tâm, tận tình trong công việc. Không được đồng ý nhận vụ việc trước rồi mới xem hồ sơ sau hoặc nhận những vụ việc mà mình không có điều kiện và khả năng thực hiện” – ông khuyến cáo.

Luật sư cũng cần nhìn lại mình

Trước các ý kiến cho rằng hoạt động của luật sư gặp nhiều khó khăn chủ yếu do cán bộ tố tụng gây ra, luật sư Phạm Hồng Hải, Phó Chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam, lại cho rằng nếu suy cho cùng thì nhiều luật sư cũng cần phải nhìn lại mình. Ông Hải dẫn chứng có những phiên tòa được chuẩn bị khá công phu lại bị hoãn chỉ vì những lý do rất lãng xẹt như luật sư bận… đi du lịch hoặc chạy sô vụ khác…

Đồng tình, TS Chu Hải Thanh, Phó Giám đốc Học viện Tư pháp, nói tình trạng hoạt động nghề của luật sư gặp nhiều khó khăn không phải không có trách nhiệm của chính các luật sư khi thiếu tận tâm, chưa nghiêm túc, chưa chuyên nghiệp. Các luật sư không nên chỉ đổ lỗi cho các cơ quan tố tụng mà còn phải xem lại mình để có sự chấn chỉnh, sửa đổi.

Thẩm phán Phạm Công Hùng, Tòa Phúc thẩm TAND Tối cao tại TP.HCM, chỉ ra thêm: Trên thực tế đã có những trường hợp thay vì bảo vệ, một số luật sư lại có những luận điểm mang tính chất buộc tội thân chủ của mình. Do vậy, ông Hùng kiến nghị nếu có thể, Liên đoàn Luật sư Việt Nam cần có sự bổ sung quy định về đạo đức nghề luật sư theo hướng “luật sư không được gây bất lợi cho thân chủ”.

 

Phải tạo dựng niềm tin

Xuất phát từ đặc thù nghề nghiệp, nhiều lúc hoạt động công việc của luật sư với cán bộ tố tụng bị trái ngược, có khi còn chồng lấn, mâu thuẫn. Một khi luật sư chưa tạo được lòng tin vững chắc với cơ quan tố tụng thì cán bộ tố tụng không thích luật sư tham gia vụ án cũng là điều dễ hiểu.

Do vậy, công việc đầu tiên của luật sư là phải làm sao tạo dựng được cho các cơ quan tố tụng một niềm tin rằng với sự tham gia của luật sư, vụ án chắc chắn sẽ gặp nhiều thuận lợi hơn vì có sự phản biện từ một chuyên gia pháp luật, giúp họ có cái nhìn tổng phát, tránh được vi phạm. Còn nếu không giúp được gì thì chí ít luật sư cũng không làm cho hoạt động tố tụng bị trở ngại. Các luật sư tham gia bào chữa trong tố tụng hình sự cần tuân thủ một cách nghiêm ngặt các quy định của pháp luật. Việc tuân thủ pháp luật của luật sư cũng là một cách bảo vệ quyền lợi cho thân chủ mình.

Thẩm phán PHẠM CÔNG HÙNG, Tòa Phúc thẩm TAND Tối cao tại TP.HCM

Tự khẳng định mình

Thật ra trên thế giới, các nước đều xảy ra tình trạng cán bộ tố tụng trong lĩnh vực hình sự không thích sự có mặt của luật sư. Tâm lý không thích sự tham gia của luật sư hoàn toàn có thể hiểu được. Tuy nhiên, không thể vì thế mà chúng ta e ngại mà ngược lại, chúng ta cần phải tự nâng cao trình độ pháp lý, kỹ năng hành nghề để tự khẳng định mình. Đó cũng là một biện pháp hữu hiệu trong việc khắc phục tình trạng trên.

Luật sư TRƯƠNG TRỌNG NGHĨA,  Phó Chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam

Phải bình tĩnh và cương quyết

Gặp trường hợp bị cán bộ tố tụng gây khó khăn, cản trở việc hành nghề, các luật sư cần phải nghiên cứu xem xét nguyên nhân, nhận thức của cán bộ tố tụng. Nếu hành vi đó là vô ý, là do nhận thức kém thì luật sư cần bình tĩnh để giải thích. Nhưng nếu đó là hành vi cố ý hoặc có động cơ tư lợi thì luật sư phải kiên quyết đấu tranh, sử dụng những quyền được pháp luật cho phép để bảo vệ khách hàng.

Luật sư NGUYỄN MINH TÂM, Đoàn Luật sư TP.HCM

Loại bớt thủ tục

Theo kinh nghiệm của tôi, hầu như không có nước nào bắt buộc phải cấp giấy chứng nhận khi tham gia bào chữa. Luật đã quy định bào chữa là một chức năng trong công việc của luật sư. Do vậy, các nước chỉ quy định để tham gia bào chữa, một người phải chứng minh mình là luật sư và được nghi can yêu cầu.

Được biết, Việt Nam đang tiến hành cải cách tư pháp và đã đạt được một số kết quả đáng mừng. Mong rằng việc cải cách sẽ tiếp tục được đẩy mạnh hơn nữa để khi hành nghề, luật sư sẽ không còn phải lệ thuộc vào giấy chứng nhận bào chữa như xưa nay.

Luật sư NICHOLAS BOOTH, cố vấn của UNDP

 Theo HỒNG TÚ–PLO

498 Lượt xem